Dyżur pod telefonem, czyli gotowość
Stan prawny sprawdzony
„Dyżur pod telefonem” to w języku ustawy pozostawanie w gotowości do udzielania świadczeń zdrowotnych. Za każdą godzinę takiej gotowości przysługuje 50% stawki godzinowej wynagrodzenia zasadniczego (art. 98 ustawy o działalności leczniczej). Samej gotowości nie wlicza się do czasu pracy — w odróżnieniu od dyżuru medycznego, który wlicza się w całości. Jeśli jednak pracownik zostanie wezwany i podejmie czynności, ten czas jest już pracą ze wszystkimi tego skutkami.
Gotowość a dyżur medyczny
Oba pojęcia bywają w rozmowie nazywane „dyżurem”, ale prawnie dzieli je niemal wszystko: miejsce, wynagrodzenie i wpływ na czas pracy. Dyżur medyczny (art. 95) pełni się w zakładzie leczniczym i liczy do czasu pracy w całości. Gotowość (art. 98) polega na pozostawaniu w dyspozycji poza zakładem, w gotowości do stawienia się na wezwanie.
- Wynagrodzenie: gotowość — 50% stawki godzinowej wynagrodzenia zasadniczego za każdą godzinę; dyżur medyczny — normalne wynagrodzenie plus dodatek 50% albo 100%.
- Czas pracy: gotowość co do zasady się nie wlicza; dyżur medyczny wlicza się w całości.
- Miejsce: gotowość — dowolne, pozwalające stawić się na wezwanie; dyżur medyczny — zakład leczniczy podmiotu.
- Odpoczynek: czas gotowości niezakłóconej wezwaniem może być zaliczany na poczet odpoczynku dobowego, czas dyżuru — nie.
Stawkę godzinową wynagrodzenia zasadniczego oblicza się, dzieląc miesięczne wynagrodzenie zasadnicze wynikające z osobistego zaszeregowania pracownika przez liczbę godzin przypadających do przepracowania w danym miesiącu. Dlatego ta sama gotowość jest w lutym warta więcej niż w miesiącu o większym wymiarze — mianownik jest mniejszy.
Częste pytania
- Czy gotowość wlicza się do 48 godzin tygodniowo?
- Sama gotowość, w czasie której nie doszło do wezwania, co do zasady nie jest czasem pracy i nie obciąża limitu. Godziny faktycznej pracy po wezwaniu — już tak.
- Czy pracodawca może wymagać przebywania w domu w czasie gotowości?
- Może określić wymóg stawienia się w rozsądnym czasie, ale im silniej ogranicza swobodę pracownika co do miejsca pobytu, tym bliżej sytuacji, w której cały okres należałoby traktować jako czas pracy. Granica bywa przedmiotem sporów sądowych.
Sprawdź, czy Twój grafik mieści się w tych przepisach
Wgraj zdjęcie gotowego grafiku dyżurów, a dostaniesz listę naruszeń z podaniem przepisu — odpoczynek dobowy i tygodniowy, normy godzin, praca nocna. Bezpłatnie i bez zakładania konta.
Sprawdź swój grafikCzytaj dalej
- Jak płatny jest dyżur medycznyIle płaci się za dyżur medyczny: normalne wynagrodzenie plus dodatek 50% albo 100%. Kiedy który dodatek, jak liczyć stawkę godzinową i co z gotowością.
- Dyżur medyczny a czas pracyCzy dyżur medyczny wlicza się do czasu pracy i do miesięcznego wymiaru? Jak wygląda przeciętna norma 37 godzin 55 minut i limit 48 godzin tygodniowo.
- Odpoczynek po dyżurzeIle odpoczynku należy się po dyżurze medycznym: 11 godzin dobowo bezpośrednio po zjeździe, 35 godzin tygodniowo i kiedy wolno skrócić je do 24 godzin.
Materiał ma charakter informacyjny i przedstawia treść przepisów — nie jest poradą prawną ani opinią w indywidualnej sprawie. Przepisy o czasie pracy uzupełniają regulamin pracy, układ zbiorowy i praktyka konkretnego pracodawcy, dlatego przed decyzją kadrową warto zweryfikować stan faktyczny u siebie.